Ετικέτες

16.7.17

Η ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΤΡΙΑΔΟΣ


Ο πρώτος τύπος απεικόνισης της Αγίας Τριάδος

Χρήστος Σαλταούρας

Αγαπητοί αναγνώστες αποφάσισα να γράψω την μελέτη αυτή ως απάντηση σε ποικίλες γνώμες και ενστάσεις Ορθοδόξων, σχισματικών και αιρετικών, αναφορικά με το θέμα της εικονογράφησης της Αγίας Τριάδος. Το ζήτημα αυτό δυστυχώς έχει καταστεί αιτία διχοστασιών ακόμη και ανάμεσα σε Ορθοδόξους Χριστιανούς πράγμα που με λυπεί πολύ. Στην παρούσα μελέτη θα αναφερθούμε σε τρία θέματα. 

Το πρώτο θέμα είναι το κατά πόσο στην Αγία Γραφή έχουμε Θεοφάνειες και μάλιστα αν η Γραφή αναφέρει Θεοφάνεια ειδικώς του πρώτου προσώπου της Τριάδος δηλαδή του Πατρός. Το δεύτερο θέμα που θα μας απασχολήσει είναι η εικόνα που επιγράφεται ως «Η φιλοξενία του Αβραάμ». Τα δύο μάλιστα αυτά θέματα σχετίζονται στενά. Το τρίτο τέλος θέμα  είναι η εικόνα που επιγράφεται ως «Η Αγία Τριάς».



1. Θεοφάνειες στην Αγία Γραφή

Υπάρχει η άποψη σε ορισμένους Θεολογικούς κύκλους ότι δεν είναι δυνατόν να δούμε τον αόρατο, άπειρο και ασχημάτιστο Θεό και συνεπώς δεν μπορούμε να τον εικονίσουμε. Επίσης οι κύκλοι αυτοί ισχυρίζονται ότι οι αναφερόμενες Θεοφάνειες της Βίβλου δεν είναι πραγματικές Θεοφάνειες αλλά Αγγελοφάνειες και ότι η μόνη πραγματική Θεοφάνεια είναι ο Σαρκωμένος Υιός του Θεού.
Λέγει η Γραφή :
«κα επεν· ο δυνσ δεν τ πρσωπν μου· ο γρ μ δ νθρωπος τ πρσωπν μου κα ζσεται» Έξοδος 33:20
«Θεν οδες ἑώρακε πποτε» Ιωάννης 1:18
« κα πμψας με πατρ, ατς μεμαρτρηκε περ μο. οτε φωνν ατο κηκατε πποτε οτε εδος ατο ωρκατε» Ιωάννης 5:37
« Τ δ βασιλε τν αἰώνων, φθρτ, ορτ, μν σοφ Θε, τιμ κα δξα ες τος αἰῶνας τν αἰώνων· μν»Α Τιμόθεον 1:17
« μνος χων θανασαν, φς οκν πρσιτον, ν εδεν οδες νθρπων οδ δεν δναται· τιμ κα κρτος αἰώνιον· μν» Α Τιμόθεον 6:16
«Θεν οδες πποτε τεθαται» Α Ιωάννου 4:12
Επίσης όμως η Γραφή λέγει:
«φθη Κριος τ Αβραμ κα επεν ατ· γ εμι Θες σου» Γένεση 17:1
«φθη δ ατ Θες πρς τ δρυ τ Μαμβρ» Γένεση 18:1
« κα κλεσεν ᾿Ιακβ τ νομα το τπου κενου, Εδος Θεο· εδον γρ Θεν πρσωπον πρς πρσωπον, κα σθη μου ψυχ.  ντειλε δ ατ λιοςνκα παρλθε τ εδος το Θεο· ατς δ πσκαζε τ μηρ ατο» Γένεση 32: 30-31
« κα λλησε Κριος πρς Μωυσν νπιος νωπίῳς ε τις λαλσει πρς τν αυτο φλον» Έξοδος 33:11
«εδον τν Κριον καθμενον π θρνου ψηλο κα πρμνουκα πλρης οκος τς δξης ατο κα Σεραφμ εστκεισαν κκλ ατοξ πτρυγες τ ν κα ξ πτρυγες τ νκα τας μν δυσ κατεκλυπτον τ πρσωποντας δ δυσ κατεκλυπτον τος πδας κα τας δυσν πταντο κα κκραγεν τερος πρς τν τερον κα λεγον· γιοςγιοςγιος Κριος σαβαθ,πλρης πσα γ τς δξης ατο. …..κα επον· τλας γτι καταννυγμαιτι νθρωπος ν κα κθαρτα χελη χωνν μσ λαο κθαρτα χελη χοντος γ οκ κα τν βασιλα Κριον σαβαθ εδον τος φθαλμος μου.……..κα κουσα τς φωνς Κυρου λγοντος· τνα ποστελωκα τς πορεσεται πρς τν λαν τοτον;» Ησαϊας 6: 1-8
« κα μαρτρησεν ᾿Ιωννης λγων τι τεθαμαι τ Πνεμα καταβανον ς περιστερν ξ ορανοκα μεινεν πατν κγ οκ δειν ατνλλ πμψας με βαπτζειν ν δατικενς μοι επεν· φν ν δς τ Πνεμα καταβανον κα μνον πατνοτς στιν βαπτζων ν Πνεματι Αγίῳ» Ιωάννης 1: 32-33
« κα φθησαν ατος διαμεριζμεναι γλσσαι σε πυρςκθισ τε φ᾿ να καστον ατν, κα πλσθησαν παντες Πνεματος Αγου» Πράξεις 2:3-4
« Θες τς δξης φθη τ πατρ μν ᾿Αβραμ» Πράξεις 7:2
« λαβν γρ παρ Θεο πατρς τιμν κα δξαν φωνς νεχθεσης ατ τοισδε π τς μεγαλοπρεπος δξης, οτς στιν υἱός μου γαπητςες ν γ εδκησα, κα τατην τν φωνν μες κοσαμεν ξ ορανο νεχθεσανσν ατ ντες ν τ ρει τ γίῳΒ Πέτρου 1:17-18
Πως συμβιβάζονται τα πρώτα χωρία προς τα δεύτερα ; Μπορούμε να δούμε και να ακούσουμε τον Θεό ; Αντιφάσκει μήπως η Γραφή όπως μωρολογούν οι άθεοι ;
Όχι αγαπητοί αναγνώστες δεν αντιφάσκει η θεόπνευστη Γραφή. Λέγει ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός :
 «Οδαμεν ον, τι οτε Θεο, οτε ψυχς, οτε δαίμονος δυνατόν θεαθναι φύσιν, λλ ν μετασχηματισμ τινί θεωρονται τατα, τς Θείας Προνοίας τύπους καί σχήματα περιτιθείσης τος σωμάτοις καί τυπώτοις…Μή θέλων ον Θεός παντελς γνοεν μς τά σώματα, περιέθηκεν ατος τύπους, καί σχήματα, καί εκόνας κατά τήν ναλογίαν τς φύσεως μν, σχήματα σωματικά ν ΰλ ράσει νοός ρώμενα· καί τατα σχηματίζομεν καί εκονίζομεν. πεί, πς σχηματίσθη καί εκονίσθη τά Χερουβίμ; λλά καί Θεο σχήματα καί εκόνες Γραφή χει» γίου ωάννου το Δαμασκηνο, P.G. 94, 1344-1345.
Ο Θεός αυτός καθ΄ εαυτόν ως θεία ουσία, ως γυμνή θεότης δεν μπορεί να γίνει ορατός και να εικονιστεί.Μπορεί όμως ως Παντοδύναμος που είναι να πάρει μία μορφή, ένα σχήμα  ώστε να μπορούμε να τον δούμε.
Το ίδιο άλλωστε δεν συμβαίνει με τους Αγγέλους και τις ανθρώπινες ψυχές ; Οι Άγγελοι και οι ανθρώπινες ψυχές είναι αόρατες υπάρξεις αλλά μπορούν να γίνουν ορατές όταν το επιτρέπει ο Θεός.
« Κα τε νοιξε τν πμπτην σφραγδα, εδον ποκτω το θυσιαστηρου τς ψυχς τν σφαγμνωνδι τν λγον το Θεο κα δι τν μαρτυραν το ρνου ν εχον» Αποκάλυψη 6:9
«φθη δ ατ γγελος Κυρου στς κ δεξιν το θυσιαστηρου το θυμιματος» Λουκάς 1:11
Η λέξη «φθη» σημαίνει ότι παρουσιάστηκε ο Άγγελος ΟΦΘΑΛΜΟΦΑΝΩΣ. Ομοίως το ίδιο σημαίνει η λέξη«φθη»  σε εδάφια σαν και αυτό : « Θες τς δξης φθη τ πατρ μν ᾿Αβραμ» Πράξεις 7:2
Οι Άγγελοι και οι Ψυχές δεν είναι ανώτεροι από τον Θεό…..και ο Θεός μπορεί να παρουσιαστεί με διάφορες μορφές-σχήματα. Το Άγιο Πνεύμα Θεός δεν είναι ; Παρουσιάστηκε όμως με την μορφή Περιστεράς και Φλόγας.  Στην μελέτη αυτή θα δούμε και άλλες εμφανίσεις του Θεού.
Στο 6ο κεφάλαιο του Ησαϊα η Αγία Γραφή περιγράφει μία εμφάνιση του Θεού ο οποίος δορυφορείται από Σεραφίμ. Έχουμε δηλαδή ταυτόχρονα Θεοφάνεια και Αγγελοφάνεια. Η Γραφή λοιπόν δεν ψεύδεται, περιέχει και Αγγελοφάνειες και Θεοφάνειες και πολύ κακώς κάποιοι παρουσιάζουν τις Θεοφάνειες ως Αγγελοφάνειες ! Η Γραφή είναι σαφής, σαφέστατη : «τν βασιλα Κριον σαβαθ εδον τος φθαλμος μου» !



Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Παρακαλώ να γράφετε τα σχόλια σας με ελληνικούς χαρακτήρες.

Τα σχόλια σας θα πρέπει να αναφέρονται στην εν λόγω ανάρτηση και να διατυπώνονται κόσμια ακόμα και αν διαφωνείτε.